Prionailurus rubiginosus

kotek rudy

Prionailurus rubiginosus

kotek rudy

Najmniejszy przedstawiciel rodziny Felidae, którego waga nie przekracza 2 kg. Bardzo aktywny maluch, który chętnie wspina się po drzewach. Co ciekawe koty rude z zoo pokazały, że ten gatunek lubi zjeść też czasem coś innego niż mięso. Chętnie jedzą podawane im warzywa, owoce czy gotowane jajka i ryż.

Wygląd

Kotek rudy ma rdzawe plamki i paski na swoim płowo-siwym, miękkim futerku. Nawet w miejscach, gdzie kolor przechodzi w biały (na brzuchu, gardle), też występują czerwonawe znaczenia. Ma małą okrągłą głowę i duże oczy obrysowane białym futerkiem. Każdy osobnik ma cztery ciemne i dwa białe paski biegnące od oczu na tył głowy. Jego ogon jest dość puchaty, ciemniejszy niż reszta ciała i stanowi połowę długości tułowia. Proporcjonalne uszka są zakończone opływowo i ciemnorude z tyłu z jasną plamką na środku. Poduszki bardzo krótkich łap tego kotka są w czarnym kolorze. Oczka mają odcienie brązu, szarości, zieleni i żółci oraz pionowe źrenice.

Zachowanie

Kotek rdzawy aktywuje się o różnych porach dnia i nocy w Indiach, na Sri Lance i w Nepalu. Gdy jest mu za ciepło, chowa się przed słońcem w pustych kłodach, gęstych zaroślach i na gałęziach drzew, z których potrafi schodzić głową w dół. Gdy temperatura jest dla niego odpowiednia, porusza się nadzwyczaj zwinnie i szybko, nastawiając uszy i rozglądając się bardzo uważnie szybkimi ruchami głowy.

Gdy jest przestraszony, wskakuje na wysokie partie drzew, korzystając ze swojej lekkiej wagi. Wykorzystując swój rozmiar, chowa się również w szczelinach między skałami. Koty rdzawe to zwierzęta terytorialne. Tereny należące do osobników tej samej płci nigdy się nie nachodzą, za to jeden samiec ma na swoim terenie kilka samiczek. Na podstawie zachowania jednego samca kotka rudego trzymanego w zoo wysnuto podejrzenie, że nie tylko samice zajmują się wychowaniem młodych. Obserwowany samiec przynosił młodym jedzenie i bronił ich przed pracownikami zoo. Możliwe też, że kotki rude łączą się w monogamiczne pary, ale nie jest to potwierdzone.

Koty rdzawe porozumiewają się między sobą głównie za pomocą zapachów. Przebywają w lasach mokrych i suchych, na trawiastych sawannach i na terenach kamienistych. Spotyka się je także na suchym kawałku pasa nadbrzeżnego, a nawet na plantacjach i blisko terenów mieszkalnych. Zdarza się im też szukać schronienia na strychach domków przy plantacjach herbaty, palm, trzciny cukrowej lub przy polach ryżowych.

Spotykane są wokół wiosek, jak i w ich granicach. Nie ma jednak potwierdzonych informacji, by te koty dobrze się czuły w pobliżu ludzi i zostawały tam na dłuższy okres. Jest to podawane w wątpliwość zwłaszcza przez fakt, że ciężko jest hodować koty rdzawe w niewoli, z czego wynika ich niewielka liczba w ogrodach zoologicznych.

Nie można zapominać o tym, że te małe, słodkie zwierzęta, to jednak drapieżniki. Mimo że na zdjęciach wyglądają niegroźnie, jak jest się małym gryzoniem albo ptakiem, jest się czego obawiać. Kotek rudy to zwinny wojownik, który atakuje swoje ofiary z ziemi lub skacząc z gałęzi. Nie pogardzi też robakami, żabami czy jaszczurkami, a nawet drobiem hodowlanym.

Kotki rdzawe nie mają określonego sezonu godowego. Młode rodzą się w ukryciu, bez rudych plamek i z jasnoniebieskimi oczkami. Takie nowo narodzone kotki ważą mniej niż kurze jajko. Na początku samiczki rosną szybciej, ale zatrzymują się na wadze około 1 kg, podczas gdy samce rosną do około 2 kg.

Po miesiącu od urodzenia maluszki zaczynają same wychodzić z ukrycia, z dość dobrze rozwiniętymi zdolnościami motorycznymi. W początkowym okresie życia kotki śpią z matką, przytulając się do niej, gdy ta ma ochotę na odpoczynek.

Matka uczy kociaki odpowiednich zachowań poprzez zabawę, a młode bawią się również między sobą. Kotki zaczynają jeść mięso już w czterdziestym dniu życia.

Nie zaobserwowano agresji między osobnikami tego gatunku. Kotki rdzawe nie są jednak ufne wobec ludzi, a ich dziki instynkt jest bardzo silny.

Zagrożenia

Rdzawe kotki występują na dużym terenie, ale ich populacje są niewielkie i nierównomiernie rozrzucone po całym obszarze. Ciężko przez to ocenić populację i nie wiadomo dokładnie, w jakiej jest kondycji.

Największym zagrożeniem dla kotka rudego jest znikanie lasów i zmienianie terenów przez człowieka. Budowanie miast, dróg, a nawet ekologicznych farm solarnych ogranicza dostępne tereny łowieckie.

Koty rude czasem zabijają zwierzęta hodowlane, dlatego narażone są na tępienie przez rolników. Czasem ludzie zabijają je też dla mięsa i futra.

Rdzawe kotki ze względu na swój niewielki rozmiar mają też wielu naturalnych wrogów. Zabijają je szakale, lisy, domowe psy i większe dzikie koty.

Ludzie wpływają też pośrednio na stan populacji kotów rdzawych poprzez trzebienie gryzoni i swobodne wypuszczanie niesterylizowanych kotów domowych, które potem mieszając się z tymi dzikimi, powodują powstawanie mieszanek międzygatunkowych.

Bardzo mało wiemy o zagrożeniach, jakie spotyka w swym życiu ten mały drapieżnik, ciężko więc opracować odpowiednią taktykę ochrony. Kotek rudy jest w pełni chroniony na większej części obszaru występowania, a mimo to jest bliski zagrożeniu wyginięciem i jego populacja spada.

Autor: Małgorzata Banaszkiewicz

kot pustynny
Felis margarita
ocelot nadrzewny - margaj
Leopardus wiedii
lampart plamisty
Panthera pardus

jak możesz pomóc

Wesprzyj nas

Jeśli chcesz pomóc nam ratować zagrożone gatunki kotów, możesz wpłacić darowiznę. Sam ustal kwotę, którą wpłacisz w imię ochrony tych pięknych zwierząt. W ramach podziękowania za darowiznę minimum 10 zł otrzymasz od nas kod, uprawniający do pobrania jednej z setek tapet na komputer i telefon.

wesprzyj fundację